Powrót

Nużeniec – jakie objawy daje obecność pasożyta w oku?

Objawy nużeńca w oku

Pasożyty w oku – temat ten wzbudza niemało strachu. Chociaż nie każdy zdaje sobie sprawę, że narząd wzroku może stać się siedzibą dla roztoczy, problem jest bardzo rozpowszechniony. Według przeprowadzonych kilka lat temu badań, żywicielami nużeńców może być nawet 40-60% populacji po 40. roku życia. (1) Jakie objawy występują, gdy nużeniec ludzki zagnieździ się w oku?

Co wiemy o nużeńcach?

 

Jeszcze niedawno Demodex folliculorum i Demodex brevis, pasożyty wywołujące chorobę zwaną nużycą lub demodekozą nie cieszyły się aż tak dużym zainteresowaniem świata nauki. Wiele w tej kwestii zmieniły badania prowadzone w  Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie, której pracownicy wykazali, że nużeńce są w stanie przyczynić się m.in. do rozwoju przewlekłego zapalenia brzegów powiek. Wyniki ich badań rozeszły się echem w ośrodkach nauki na całym świecie, a kolejne publikacje dotyczące demodekozy powiek są źródłem nowych informacji na temat sposobów jej rozprzestrzeniania się oraz leczenia. (2) Co o nich wiemy? Te śródskórne pasożyty bytują w mieszkach włosowych oraz gruczołach potowych ludzi i zwierząt. Są stawonogami i mają długość 0,3 mm i widać je pod lupą. Oprócz choroby oczu mogą wywołać zmiany skórne, takie jak trądzik i łojotokowe zapalenie skóry.(3)

 

Nużyca – na czym polega choroba wywołana przez nużeńca?

 

Kiedy nużeńce atakują oko, typowym objawem jest tzw. łupież cylindryczny, który możesz zauważyć na rzęsach czy brwiach. Gdy natomiast dochodzi do zapalenia brzegów powiek, wówczas pojawia się przewlekłe pieczenie, zaczerwienienie powiek i spojówek, uczucie obecności ciała obcego, zamglone widzenie, światłowstręt. Objawy obecności nużeńca ludzkiego w oku mają okresy zaostrzeń i remisji.(4)

 

Czy oprócz tych dokuczliwych objawów nużyca u ludzi może skutkować groźnymi powikłaniami? Niestety tak, gdyż obecność pasożyta oraz związanych z nim bakterii jest czynnikiem ryzyka raka podstawnokomórkowego skóry powiek, zespołu wiotkich powiek, a także zmian w obrębie rogówki (przednia część oka). Im wcześniej zostanie wykryty nużeniec, tym lepiej, bo nie tylko może mieć negatywny wpływ na zdrowie oczu i ogólne samopoczucie, ale też łatwo roznosi się w populacji drogą kontaktową, prawdopodobnie także poprzez kurz.(5)

 

Nużeniec ludzki – leczenie

 

Choć pasożyty w oku potrafią łatwo się zadomowić, ich pozbycie się bywa trochę trudniejszym zadaniem. Nie istnieje także jeden standardowy sposób leczenia choroby. Do wykorzystywanych w leczeniu nużycy środków należą: maść na bazie metronidazolu, maść zawierająca żółty tlenek rtęci (ze względu na toksyczne działanie rtęci w tym wypadku kuracja powinna być ograniczona do 6 tygodni), a ostatnio także olejek z drzewa herbacianego – dokładniej maść zawierająca 5% olejku w składzie. Obserwacje wykazały, że codzienny masaż powiek takim preparatem skutecznie redukuje uczucie swędzenia. Proces leczenia nużycy powiek jest trudny i przeważnie trwa nawet kilka miesięcy. Czasami oprócz stosowania maści należy przyjmować leki doustne.(5)

 

Jak diagnozowany jest nużeniec w oku?

 

Pieczenie, swędzenie, światłowstręt, zaczerwienienie – to objawy, które mogą towarzyszyć wielu schorzeniom narządu wzroku, takim jak: alergiczne zapalenie spojówek czy zespół suchego oka. Tymczasem postawienie właściwej diagnozy jest bardzo ważne ze względu na dobór odpowiedniego leczenia. Właściwym badaniem jest prosty test laboratoryjny na obecność nużeńca, który polega na pobraniu zeskrobiny skórnej lub rzęs.(6) Warto go przeprowadzić tym bardziej, jeśli wcześniejsze łagodzenie objawów nie przyniosło oczekiwanych skutków.

 

 

 

 

  1. Gumułka A. 40-60 proc. ludzi po czterdziestce zaatakowanych przez nużeńce. http://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/news,396276,40-60-proc-ludzi-po-czterdziestce-zaatakowanych-przez-nuzence.html Data dostępu: 22.05.2017
  2. Czepita D, Kuźnia-Grygiel W, Czepita M. et. al. Demodex folliculorum i Demodex brevis jako przyczyna przewlekłego zapalenia brzegów powiek. Roczniki Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie. 2007; 53(1): 63-67
  3. Kuchar E. Postępowanie lecznicze w przypadku nużycy. http://dermatologia.mp.pl/lista/115624,postepowanie-lecznicze-w-przypadku-nuzycy Data dostępu: 22.05.2017
  4. Gościniewicz P, Drzyzga Ł. Aktualne poglądy na znaczenie higieny brzegów powiek w leczeniu i zapobieganiu schorzeniom narządu wzroku. Ophtha Therapy. 2014; 1, 2(2): 102-106
  5. Sędzikowska A. Demodekoza – patofizjologia, leczenie oraz ocena skuteczności terapii z zastosowaniem maści z metronidazolem oraz maści z tlenkiem rtęci. Ophtha Therapy. 2014; 1, 2(2): 108-113
  6. Puacz E, Maciąg E. Demode – patogen wart przypomnienia. Diagnosta laboratoryjny. 2012; 3(28): 14-15